Damlahatnâme Anahat Kademesi

Damlahatnâme kademelerinden en can alıcı ve önemli kademedir. Başlangıç ve epilog-kısa netice arasında yer alır. Bunlar; "Kavram, söz,cümle, paragraf, parça, kısım, bölüm, aşama ve levhadır."

1. Kavram

Temel olgu ve vurgunun yapıldığı sözcüktür. Misal; Dünya, açlık, aşk ve ölüm, yazar, m. Kemal vb. Kavram belirlendikten sonra en az birkaç defa konu içinde bahsedilmelidir. Kitap isminde de geçebilir.

2 - Söz

Kavramı anlatan kısa sözdür.  Kavrama dair mantığı ve bilgiyi sunar. Başlangıç kısmında genellikle kullanılır. 

Örnek

Kavram: Aşk
Söz: "Aşk tanrının en büyük lütfudur." 

Kurallar

  • Düşündürücü olmalıdır.
  • Edebi-sanatsal değer arz etmelidir. 
  • Başlangıç kısmında bahsedilmesi, geçmesi önerilir. 
  • Özgün olmalı ve kitabın mantığını, yazım türünü anlatmalıdır. 

3 - Cümle

Sözlerin bütünseli, anlatım ve açıklamaların yapıldığı bütündür. 

Örnek

Şu divane aşık Veysel'i de geçti. 

4 - Paragraf

Cümleden oluşan bir durumu, düşünceyi ele alıp anlatan yazıdır. 

Örnek

Mavi elbiseleri giyince kendini bir şey sanmak çok gariptir. Ali de öyle garip oluyordu ailesinin gözünde. Bu huyunu terk edecek gibi de görünmüyordu. 

5 - Parça 

Paragraflardan oluşan; bir açıklama, nitelik kazandırma belirten ve bir bütünün parçası özelliğindeki yazıdır. Uzun olabilir. Bir olay veya olgu bütünüdür. 

Örnek

"Yine sabah olmuştu. Gel dedim gelmedi." diye sitemle uyanmıştı Ayşegül. Askerdeki aşkını bekliyordu her sabah. 
Üç gün önce bu gün geleceğini söylediğinden beri bekliyordu. Nafile; ne gelen vardı ne de giden... 

6 - Kısım

(***) 
Üç yıldızla sonraki kısımlara geçiş yapılan ve anlatımda geçişlerin yapıldığı yazılardır. Olay ve durum ne olursa olsun sadece anlatım değişiminde son bulur. 

Taslak - Örnek

Yarınki sınava çalışmıştı. .............................
................. (Sınav hakkında bilgi verir.) ............................
***
Nerelere gitmişti. Kimse bilmiyordu....................................
............ (Farklı bir anlatım ve konuya azca değinir.). 
 

Kurallar

  • Durum değişimi ile son bulur.
  • 1. Kısım (bölüm başı) Vecih içermektedir. Her kısım (Dal, Pencere ve Şua) içerir. Giriş - Gelişme - Sonuç niteliğindedir. 
Rating: 0.0/0
Counters: 184/4 | Added by: jungnet | Author: Damlahatnâme Anahat Kademesi
Total comments: 0
Yorum:
avatar